Limity AI: 2026 #7 Efekt Pigmaliona i mięsne interfejsy: jakie antropomorfizacja i dehumanizacja pompują bańkę AI?

Dziś mówimy raczej o "efekcie Elizy" – zjawisku, przed którym przestrzegał Joseph Weizenbaum, twórca pierwszych chatbotów konwersacyjnych. Już w roku 1966 ze zgrozą obserwował jak łatwo inteligentni, solidnie wykształceni ludzie, w tym jego współpracownicy – inżynierowie nauk komputerowych, angażują się psychicznie i emocjonalnie w interakcje z maszyną, która udaje człowieka. Stąd swoją działalność publiczną w kolejnych dekadach poświęcił edukowaniu tzw. opinii publicznej. Na próżno.

"Dobrze wiedzieli co robią" – mówi dziś Timnit Gebru, która przed społecznymi kosztami antropomorfizacji alarmowała jeszcze w roku 2021. Dostawcy LLMów doskonale je znali i mieli wszelkie narzędzia, by przed nimi chronić masowych użytkowników. Ale to oczywiście nie mogło się opłacać. Antropomorfizacja AI byla, jest i będzie jednym z głównych motorów budowania zaangażowania, a co za tym idzie – wartości tej technologii i jej rynkowej wyceny. Drugim takim motorem, ściśle z nią powiązanym, jest dehumanizacja ludzi.

Gośćmi 7. odcinka "Limitów AI" są Jakub Borowiec (prawnik i konsultant biznesu) oraz Zbigniew Rzepkowski (Główny Specjalista ds. AI w Polskich Sieciach Energetycznych SA.), którzy jako jedni z pierwszych w naszym kraju, niezależnie od siebie, ujawniali mechanizmy pompowania narracyjnego wokół rozwiązań AI na długo zanim to jeszcze stało się modne. Rozmawiamy o ryzykach antropomorfizacji i dehumanizacji, finansowej anatomii baniek spekulacyjnych i hajpu, ale też o sensownych, biznesowo racjonalnych wdrożeniach AI.